Ερευνητική ομάδα
- Ιωάννης Ψάλτης – Γεωλόγος , Πρόεδρος του Δ.Σ. του Συλλόγου ”ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΠΡΑΣΙΝΟΥ”
- Ματθαίος Ψάλτης – Διπλ. Μηχανολόγος Μηχανικός Διαχείρισης Ενεργειακών Πόρων, Συντονιστής των δράσεων του προγράμματος REMEE της Τήνο
- Βαλεντίνα Γαβριελάτου – Καθηγήτρια Γαλλικών, Αρχηγός Ομάδας Οδηγών Τ. Τ. Τήνου του ΣΕΟ
- Δήμητρα Κοτσέκου – Υπάλληλος ΑΤΕ, Πρόεδρος Τ.Τ. Τήνου του ΣΕΟ
- Μελίνα Δελατόλα – Αρχηγός Σμήνους πουλιών του Τ.Τ. Τήνου του ΣΕΟ
Οδηγοί και πουλιά
- Αλέξανδρος Βελαλόπουλος
- Αναστασία Δεσύπρη
- Ζήνα Δεσύπρη
- Κων/να Δεσύπρη
- Κλαίρη Σιώτη
- Δανάη Βελαλοπούλου
- Ειρήνη Βουδούρη
- Ελισάβετ Λιανού
- Βασιλική Δερμεντζοπούλου
- Σοφία Δερμεντζοπούλου
- Γιάννης Βασιλάς
- Ευγένιος Βασιλάς
- Ιωάννα Ορφανού
- Ολυμπία Ορφανού
- Νέλη Σκλαβούνου
- Χρήστος Αλβανός
- Άλτα Γκινάι
- Στράτος Ισαακίδης
- Κίμων Γκινάι
- Σπύρος Μελισσουργός
- Έλενα Σουράνη
- Μαρία Αλβέτρη
- Φάρα Γκινάι
- Μαρία Σκλαβούνου
- Δημήτρης Μελισσουργός
- Στέφανος Αλβέτρης
- Ελένη Αλβέρτη
ΠΗΓΕΣ : ΓΕΝΙΚΑ
Πηγή ονομάζεται μια συγκεντρωμένη ποσότητα υπόγειου νερού, που εμφανίζεται σε κάποιο σημείο της επιφάνειας της γης είτε με συνεχή ροή όλο το χρόνο είτε με εποχική ροή.
Οι πηγές και οι αναβλύσεις συνδέονται στενά με τον κύκλο του νερού στη φύση, την υδρολογική ισορροπία και το υδρολογικό ισοζύγιο του υπόγειου νερού γι’ αυτό και αποτελούν μία σημαντική ένδειξη για το είδος της υδροφορίας μιας περιοχής. Κατά το ιστορικό παρελθόν η παρουσία τους ήταν σημαντική για τη δημιουργία οικισμών.
Ερευνώντας την ιστορία της Τήνου οι οδηγοί και τα πουλιά κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι στην περίπτωση της Τήνου τα σπίτια κάθε οικισμού έχουν κτιστεί, εδώ και εκατοντάδες χρόνια, περιμετρικά μιας κεντρικής πηγής, το λεγόμενο “ξυνάρι του χωριού”.
Το ξυνάρι του χωριού έχει διαμορφωθεί σε παραδοσιακό κτίσμα (μικρή υπαίθρια αίθουσα) που εκφράζει τον πολιτισμό του χωριού διαχρονικά. Είναι και σήμερα ένας μοναδικός χώρος συνάντησης των κατοίκων του χωριού αλλά και των επισκεπτών του. Στο βάθος του κτίσματος διακρίνεται η πηγή από την οποία τρέχει το γάργαρο νερό μέσα στην μαρμάρινη κρήνη (ξυνάρι) απ’ όπου ένα μέρος το παίρνουνε οι άνθρωποι με τις κανάτες (ή σήμερα με τα πλαστικά δοχεία) για το σπίτι, ενώ το υπόλοιπο κυλάει μέσα από τους αύλακες προς τα παραδοσιακά πλυσταριά, όπου τα προηγούμενα χρόνια, οι γυναίκες του χωριού μαζεύονταν και έπλεναν το νοικοκυριό τους. Μια ποσότητα του νερού της πηγής φτάνει με τον ίδιο τρόπο στα μικρά ποδοχάρια που βρίσκονται στην έξοδο του ξυναριού για το πότισμα των ζώων των χωρικών, όταν ξεκινάνε για τις δουλειές στα χωράφια ή το απόγευμα στην επιστροφή τους στο χωριό. Τέλος το νερό της πηγής που περισσεύει συγκεντρώνεται στην μεγάλη δεξαμενή του χωριού που βρίσκεται σε γειτονικό χώρο πιο κάτω υψομετρικά από την πηγή και σιγά-σιγά, μέρα-νύκτα, ζωντανεύει και συντηρεί τους μικρούς κήπους του χωριού.
Γενικό συμπέρασμα είναι ότι με αυτό τον τρόπο εδώ και εκατοντάδες χρόνια, επιτυγχάνεται η σωστή διαχείριση του νερού της πηγής κάθε χωριού, έτσι ώστε, καμιά σταγόνα από το πολύτιμο αυτό αγαθό (το νερό) της πηγής να μην πηγαίνει χαμένη.
ΤΟ ΚΑΤΩ ΞΥΝΑΡΙ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ”ΔΥΟ ΧΩΡΙΑ” – ΜΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΗ ΠΗΓΗ ΕΠΑΦΗΣ
Οι μικροί ερευνητές αναλύουν τα δεδομένα της περιοχής των Δύο Χωριών και με τη βοήθεια του Γεωλόγου της συντροφιάς, καταλήγουν στα πρώτα συμπεράσματα για το κάτω ξυνάρι των Δύο Χωριών. Πρόκειται για μια χαρακτηριστική πηγή επαφής. Κάνουν σκίτσα και δημιουργούν τη σχηματική πορεία (σύννεφα –> βροχή –> Όρος -> όδευση του νερού μέσα στη γη –> πηγή επαφής) που ακολουθεί. Το βουνό ονομάζεται Όρος Κεχροβουνίου. Τα επιφανειακά στρώματα του εδάφους και υπεδάφους είναι υδροπερατά, ενώ τα κατώτερα στρώματα είναι υδατοστεγείς σχηματισμοί.
Κατά τον υδρογεωλογικό κύκλο, το νερό της βροχής όπως φαίνεται στη σχηματική παράσταση, που ακολουθεί, κατέρχεται ως βροχή και ένα μέρος από αυτό εισέρχεται μέσα στη γή, λεγόμενη ”κατείσδυση”, και εισχωρεί στα βαθύτερα στρώματα, όσο αυτά είναι υδροπερατά, και φτάνει μέχρι την πάνω επιφάνεια του στεγανού στρώματος. Κάτω από την κόκκινη διακεκομμένη γραμμή του σχεδίου, ” πιεζομετρική επιφάνεια”, το νερό γεμίζει κατά την κάθοδό του όλα τα κενά του εδάφους ”κορεσμός σε νερό” και κατέρχεται ”βαρυτικά” κατά μήκος της διαχωριστικής επιφάνειας των υδροπερατών – υδατοστεγών γεωλογικών σχηματισμών (σχιστολιθικά πετρώματα).
Το υπόγειο νερό φτάνει στην επιφάνεια της γης και εξέρχεται τελείως διαυγές, καθαρό, άοσμο και απαλλαγμένο από οποιοδήποτε μεταλλική ή άλλη γεύση. Το νερό της παραπάνω πηγής είναι αρίστης ποιότητας και αναγνωρισμένο ανάμεσα στις πηγές της Τήνου. Για το λόγο αυτό σήμερα προσέρχονται σε αυτή για να απολαύσουν και να πάρουν νερό στο σπίτι τους με πλαστικά δοχεία πολλοί συμπατριώτες μας.
ΠΕΙΡΑΜΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΤΗΣ ΠΗΓΗΣ ΣΤΟ ΚΑΤΩ ΞΥΝΑΡΙ ΔΥΟ ΧΩΡΙΩΝ
Με ένα δοχείο συγκεκριμένου όγκου, ένα χρονόμετρο και ένα σημειωματάριο οι μικροί ερευνητές έκαναν μετρήσεις και με κατάλληλες μαθηματικές πράξεις, υπολόγισαν την παροχή της πηγής :
Πρώτο πείραμα σε 5sec γέμισε δοχείο 1,5 lt
Δεύτερο πείραμα σε 7sec γέμισε δοχείο 1,5 lt
Τρίτο πείραμα σε 6ssec γέμισε δοχείο 1,5 lt
Συμπέρασμα : Σε Μέσο Όρο χρόνου 6sec γεμίζει δοχείο 1,5lt δηλαδή λίτρα νερού. Άρα σε 60sec ή 1min (λεπτό) η πηγή παρέχει 10*1,5 = 15λίτρα νερού/ανά λεπτό. Σε μια ώρα η πηγή μας έχει παροχή 60*15λίτρα = 900λίτρα/ώρα. Η παροχή της πηγής των Δύο Χωρίων είναι λοιπόν 900λίτρα/ώρα ή σε ένα 24ωρο η παροχή της πηγής είναι 24*900= 21600λίτρα νερού δηλαδή η παροχή της πηγής είναι 21,6 κ.μ/ημέρα.
Φωτ. 1344-1367 : Οι οδηγοί κάνουν πειράματα μετρώντας την παροχή του νερού του κάτω ξυναριού των Δύο Χωριών. Διακρίνονται οι νοικοκυρές του χωριού που και σήμερα προτιμούν να παίρνουνε καθαρό νερό από την πηγή τους. Το νερό που περισσεύει συγκεντρώνεται σε δεξαμενή και ποτίζονται με ωρολόγιο πρόγραμμα οι μικροί κήποι.
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
Φωτ.1331-1337 : Επίσκεψη στη πηγή επαφής Ηρώων των Δύο Χωρίων. Παντού δεσπόζει το θρησκευτικό στοιχείο.
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
Φωτ.1391-1394 : Επαναφορά στο κάτω ξυνάρι των Δύο Χωρίων, όπου οι νοικοκυρές φωτογραφίζονται με τα παιδιά τους την ώρα που παίρνουν νερό.
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
Φωτ.1338-1343 : Παρουσίαση του μικρού καταρράκτη στην είσοδο των Δύο Χωριών. Πρόκειται για μια αισθητική παρέμβαση στο νερό της πηγής το οποίο με μοτέρ ανέρχεται σε σημείο κατάλληλο και απο εκεί αφείνεται και εμφανίζει τη μορφή του καταρράκτη.
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
Με την ευκαιρία αυτής της εξόδου είδαμε και το ξυνάρι του χωριού Τριαντάρος που και αυτό έχει διαμορφωθεί σε καταρράκτη καθώς επίσης και το στήσιμο ενός παλαιού ελαιοτριβείου ως Μουσειακού είδους.
Φωτ.1323-1330 : Παρουσίαση του ξυναριού του Χωριού Τριαντάρος Τήνου.
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
Φωτ.1319-1321 : Παρουσίαση στα παιδιά ενός χειροκίνητου ελαιοτριβείου στην είσοδο του Χωριού.
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
 |
| Από REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
Περισσότερες στιγμές από την ημέρα αυτή, τα δρώμενα και τις δράσεις των συμμετεχόντων στο λεύκωμα του συλλόγου που ακολουθεί και περιλαμβάνει τις σχετικές φωτογραφίες :
 |
| REMEE – Τήνος : Έρευνα διαχείρισης του υπόγειου νερού στο νησί της Τήνου |
